-
Eng qadimgi odamlarning rivojlanish bosqichlari
Eng qadimgi odamlar Yer yuzidagi dastlabki odamlar qaddi-qomatini tik tutib yurgani, mehnat qurollarini yasash va ularni ishlatishni bilgani uchun hayvonot dunyosidan farqlanib turishgan.Olimlar turli mintaqalardan o‘ta sodda tosh mehnat qurollari yasashni biladigan eng qadimgi odam suyaklari qoldiqlarini topib o‘rgangan, jumladan, Janubiy Afrikadan – avstralopitek, Sharqiy Afrikadagi Zinj vodiysidan – zinjantrop, Yava orolidan (Indoneziya) – pitekantrop,…
-
Qadimgi tarix – taraqqiyotning boshlanishi
Qadimgi tarixni o‘rganish Insoniyatning qadimgi tarixini turli ixtisosdagi olimlar o‘rganadi. Arxeologlar qadim zamonlarda odamlar yashagan manzilgohlarda qazishma ishlarini amalga oshiradi.Antropologlar qadimgi odamlarning suyak qoldiqlarini tekshirish yordamida ularning tashqi qiyofasini tiklaydi va rivojlanishini o‘rganadi.Etnograflar qadimgi odamlarning ko‘pgina udumlari, hozirda mavjud qabilalar va elatlarning qadimdan saqlanib qolgan xo‘jalik va madaniy an’analarini o‘rganadi. Qadimgi tarix bo‘yicha manbalar Biz…
-
1939-1945-yillarda Bolqon yarim orolida harbiy harakatlar
YUGOSLAVIYA IKKINCHI JAHON URUSHI YILLARIDAUrushga munosabatUrush boshlanishi bilan Yugoslaviyada urushayotgan tomonlarning birontasini quvvatlashda qatnashishdan bosh tortishni va Sovet Ittifoqi yo‘lida turishni talab qilgan demokratik hamda tinchliksevar kuchlar yanada faollashdi. 1940-yilda Svetkovich hukumati SSSR bilan diplomatik aloqalar oʻrnatdi.Urushga va fashistlarga qarshi harakat hukumatni ko‘zbo‘yamachilikka majbur qildi. Tilda toʻliq betaraflik qat’iy saqlanishini bildirgan hukumat amalda 1941-yil martidayoq…
-
Ikkinchi jahon urushining kengayib borishi
Gitler Germaniyasining Yevropani bosib olishi20 kun ichida Germaniya armiyasi Polshani tor-mor keltirdi. G‘arb davlatlarining har qancha ishontirishlariga qaramay, shartnomalar bajarilmadi. 20 yil davomida Polsha G‘arb davlatlarining sovetlarga qarshi siyosatida yetakchi oʻrin egallab kelgandi. Endi esa hatto Angliyaning Germaniyaga 1939-yil 1-sentyabrda urush e’lon qilishi ham ta’ziya izhoridan boshqa narsa emasdi. Gʻarbiy frontda osoyishtalik hukm surardi. Fransuzlar…
-
Lotin Amerikasi xalqlarining ozodlik va mustaqillik uchun kurashi
Lotin Amerikasi davlatlarining yarim mustamlakaga aylantirilishiLotin Amerikasi shimolda Meksika chegaralaridan boshlanib, janubda Olovli yergacha cho‘zilgan. Faqat torgina Dreyk bo‘g‘ozi Lotin Amerikasini Antarktidadan ajratib turadi. Qit’a hududining katta qismi abadiy yashil o‘rmonlar, dunyodagi eng yirik qalin savannalardan iborat. O‘rmonlarda texnika va tibbiyot uchun ahamiyati beqiyos bo‘lgan qimmatbaho daraxt turlari, rezina ishlab chiqarishda bebaho xomashyo sanalgan kauchuk…
-
Yevropa ikkinchi jahon urushi arafasida
SSSRning xalqaro miqyosda tan olinishiGʻarb davlatlari ko‘p yillar davomida sovet davlatini diplomatik jihatdan tan olishni istamadi. SSSR bilan diplomatik munosabatlarni Angliya va Fransiya 1924-yilgacha, AQSH esa1934-yilgacha oʻrnatmadi. Faqat 1934-yilda SSSR Millatlar Ligasiga taklif qilindi. Chet eldagi sovet vakolatxonalariga nisbatan doimiy pro-vokatsiyalar, diplomatlarni o‘ldirish, muzokaralarning barbod etilishi kabi vositalar Gʻarb davlatlari hukumatlari.tomonidan ularning manfaatlariga hech qanday…
-
Shimoliy Afrika mustamlakachilikka qarshi ozodlik kurashi
Mustamlakachilikning o‘rnatilishiAfrika qit’asi kattalik jihatidan Yevroosiyodan so‘ng ikkinchi o‘rinni egallaydi. Uning umumiy maydoni, yondosh orollarni ham qo‘shib hisoblaganda, 30 mln kv km ni tashkil qiladi. Butun yil davomida kuydiruvchi oftob, yog‘ingarchilik miqdorining ozligi, yirik suv havzalarining mavjud emasligi qit’ada inson yashashi va taraqqiyotning yuksalishini qiyin qilib qo‘ygan. Afrika hududining 80 foizini cho‘llar (dunyoda eng yirik…
-
1918-1939-yillarda Yaponiya
XX asr boshlarida mamlakatning ijtimoiy-iqtisodiy ahvoliYaponiya ikkita burjua-demokratik inqilobini boshidan kechirdi. Birinchi inqilob 1867–1868-yillarda bo‘lib o‘tdi va “Meydzi restavratsiyasi” nomi bilan tarixda qoldi. 1889-yilgi konstitutsiya bo‘yicha Yaponiya imperator boshchiligidagi monarxiya deb e’lon qilingan edi, lekin qonun chiqarish hokimiyati imperator bilan birga qonunlar ishlab chiqishi shart bo‘lgan parlamentga berilgandi. Burjua islohotlarining amalga oshirilishi bozor munosabatlari rivojlanishi…
-
1918-1939-yillarda Hindiston
Hind milliy kongressining mustamlakachilikka qarshi kurashiBirinchi jahon urushidan keyingi voqealar shuni ko‘rsatdiki, Hind milliy kongressi (HMK) hind xalqi orasida katta obro‘-e’tiborga ega, xalqning o‘zi ham zolimlarga qarshi yangidan kurash boshlashga shay. Shu bilan birga ingliz hukumati Angliya tojining eng boy va eng go‘zal qismi bo‘lgan Hindistondan ketmoqchi emasligini ko‘rsatdi. 1919-yil 13-aprelda Amritsar shahrida (Panjob poytaxti)…
-
1918-1939-yillarda Chexoslovakiya
Federativ davlatning tashkil etilishi Versal, Sen-Jermen va Trianon shartnomalari Chexoslovakiya chegaralarini belgilab berdi va 1920-yili Yevropa xaritasida Chexoslovakiya nomli yangi davlat paydo bo‘ldi. Uning tarkibiga sobiq Avstro-Vengriya va Germaniya hududlarining qismlari — Chexiya, Moraviya, Sileziyaning bir qismi, Slovakiya, Karpatorti Ukrainasi kirdi. Yangi tuzilgan davlatning maydoni 140,4 kv km ni tashkil etdi, bu yerda 15 mln…